Алынды:01.12.2025 Қабылданды: 23.12.2025 Онлайн жарияланды: 29.12.2025
УДК 616.248-085-053.6.
DOI: 10.53511/pharmkaz.2025.6.4
БРОНХИАЛДЫ АСТМАНЫ ЖҮРГІЗУ БОЙЫНША МЕДИЦИНА СТУДЕНТТЕРІНІҢ
ФАРМАКОТЕРАПИЯЛЫҚ БІЛІМІН БАҒАЛАУ: САУАЛНАМА НЕГІЗІНДЕГІ ЗЕРТТЕУ
¹ А.С. Антипова, ¹ М.Д. Никифорова, ¹ Г.И. Завиткевич, ¼ Р.А. Бонцевич
¹ Марий мемлекеттік университеті; 424000, Ресей, Йошкар-Ола,
² Белгород мемлекеттік ұлттық зерттеу университеті;
308015, Ресей, Белгород
³ Қазан мемлекеттік медицина академиясы – Ресей медицинасының үздіксіз кәсіптік білім
беру академиясының филиалы; 420012, Ресей, Қазан,
4 Ресей биотехнологиялық университеті – Пущино филиалы;
142290, Ресей, Пущино
Түйін. Бронхиалдық астма (БА) ең кең таралған созылмалы аурулардың бірі болып
табылады. Оны емдеу рационалды фармакотерапия қағидаттарын және өзекті клиникалық
ұсынымдарды қатаң сақтауды талап етеді. Дәрілік заттар ассортиментінің кеңеюі және сатылы
терапия схемаларының жаңартылуы жағдайында болашақ дәрігерлердің фармакотерапия
бойынша даярлық деңгейі ерекше маңызға ие, өйткені бұл дәрілік емнің қауіпсіздігі мен
тиімділігіне тікелей әсер етеді.
Зерттеудің мақсаты. Медициналық институттың 6-курс студенттерінің бронхиалдық
астманы диагностикалау және фармакотерапиялау бойынша білім деңгейін дәрілік заттарды
рационалды қолдану тұрғысынан бағалау.
Материалдар мен әдістер. ASSA-V зерттеу жобасы аясында 2025 жылдың қыркүйегінде
«емдеу ісі» мамандығы бойынша білім алатын 81 түлек арасында анонимді сауалнама
жүргізілді. Сауалнама БА-ны емдеу бойынша қолданыстағы клиникалық ұсынымдар негізінде
әзірленген 21 сұрақтан тұратын авторлық анкета арқылы өткізілді. Фармакотерапия
мәселелеріне, соның ішінде дәрілік топтарды, біріктірілген ингаляциялық препараттарды
және сатылы емдеу схемаларын таңдауға ерекше назар аударылды. Білім деңгейі жауаптың
орташа толықтық көрсеткіші (ЖОТ) бойынша бағаланды. Статистикалық өңдеу Microsoft Excel
2021 және IBM SPSS Statistics 27 бағдарламалары арқылы орындалды.
Нәтижелер. Анкета бойынша жауаптардың орташа толықтық деңгейі 58,0% болды.
«Этиопатогенез» бөлімі (ЖОТ = 74,2%) мен «Фармакотерапия» бөлімі (ЖОТ = 45,8%; p < 0,001)
арасындағы білім деңгейінде статистикалық мәнді айырмашылық анықталды. Ең айқын
қиындықтар БА терапиясының бастапқы сатыларында дәрілік тактиканы таңдауда, соның
ішінде ингаляциялық глюкокортикостероидтарды, β2-агонистерді және біріктірілген
препараттарды қолдану мәселелерінде байқалды, бұл фармакотерапиялық ойлаудың
жеткіліксіз қалыптасқанын көрсетеді.
Қорытынды. Зерттеу нәтижелері болашақ дәрігерлердің бронхиалдық астма кезінде
клиникалық фармакология және дәрілік заттарды рационалды қолдану саласындағы
даярлығын күшейту қажеттігін көрсетеді. Алынған деректер білім беру үдерісінде клиникалық
фармакологтар мен фармацевтикалық мамандардың қатысуымен жүзеге асатын пәнаралық
тәсілдің маңызын, сондай-ақ БА фармакотерапиясын фармацевтикалық сүйемелдеуді
жетілдірудің өзектілігін айқындайды.
Түйінді сөздер: бронхиалдық астма, фармакотерапия, клиникалық фармакология,
дәрілік заттарды рационалды қолдану, студент-медиктер, фармацевтикалық білім беру,
дәлелді медицина.
